پدر، درخت زندگی (نهال کاری به مناسبت روز پدر)

پدر، درخت زندگی

«اختتامیه نمایشگاه محصولات دست‌ساز آینده برتر»

هشت روز فعالیت بی‌وقفه نمایشگاهی ...

کمپین صبح و همراهی

برای دیدن عکس های این جشن کلیک کنید

« در باب مسئولیت پذیری... »

در باب مسئولیت پذیری...

تاریخ ارسال : دوشنبه , 06 شهريور 1396

 

مسئولیت‌پذیر بودن باعث انجام بهتر و صحیح‌تر کارها و مسائل می‌شود. اشخاص مسئولیت‌پذیر به علت پاسخگو بودن قابل اعتمادترند و جلب اعتماد دیگران یکی از زمینه‌های مهم پیشرفت و بهتر و آرام‌تر شدن زندگی است.

مسئولیت‌پذیری همراه با قبول مسئولیت‌های بزرگ‌تر(به شرطی که فرد شرایط لازم و کافی امور مربوطه را داشته باشد) عاملی مهم برای تسریع روند پیشرفت‌های فردی و اجتماعی است. این ویژگی در هر حرفه یا شغلی بر میزان اعتبار اجتماعی شخص می‌افزاید. احساس ارزشمند بودن و عزت‌نفس از نتایج دیگر آن است. اینان به دلیل اعتباری که در جامعه کسب می‌کنند برجسته‌تر هستند و بدین ترتیب ترقی و پیشرفت را نصیب خود و جامعه می‌کنند.

در روند افزايش مسئوليت پذيری خود يا تقويت آن در ديگران، باثبات بودن و متعهد بودن 2 شرط مهم و اساسی است. هر قدر در انجام کار جدی‌تر باشيم و پايداری را در خود تقويت کنيم، احتمال دستيابی به اهداف‌مان بيشتر می‌شود. سعی کنيد مسئوليتی را که پذيرفته‌ايد ولو هر قدر کوچک به طور منظم انجام دهيد. مثلا اگر مسئوليت بيرون گذاشتن زباله به شما محول شده، سعی کنيد هميشه خودتان اين کار را انجام دهيد. انجام دادن گاه به گاه يک عمل باعث ايجاد خستگی و بی‌حوصلگی و در نتيجه ترک آن می‌شود.

 

ویژگی‌های افراد مسئولیت‌پذیر:

 

-داشتن اعتماد به نفس

-فعال بودن و پویایی

-قبول شکست‌ها درصورت ناکامی به جای مقصر دانستن دیگران یا توجیه شکست‌ها

-تلاش برای جبران ناکامی‌ها

-انعطاف‌پذیر بودن درصورت لزوم

-پاسخگو بودن نسبت به امور محوله

-هدفمندکردن فعالیت‌ها

-برنامه‌ریزی برای دسترسی به اهداف از قبل تعیین شده.

 

يکی از ويژگی‌های مهم شخصيتی که در موفقيت ما نقش عمده‌ای ايفا می‌کند، مسئوليت‌پذيری است. احتمالا شما نيز تا به حال با افرادی مواجه شده‌ايد که به دقت وظايف‌شان را انجام می‌دهند و نيازی به تذکر ديگران ندارند، از طرف ديگر حتما اشخاصی را هم مشاهده کرده‌ايد که به وظايف خود اهميتی نمی‌دهند و برای مسئوليتی که به عهده دارند هيچ ارزشی قائل نيستند. ما غالبا برای توصيف دسته نخست از واژه مسئوليت‌پذير استفاده کرده و دسته دوم را انسان‌هايی بی‌مسئوليت قلمداد می‌کنيم. اگرچه اين تعريف از مسئوليت‌پذيری اشتباه نيست، اما روانشناسان تعريف دقيق‌تری از اين ويژگی ارائه داده‌اند.

 

سرتو (1989) مسئوليت‌پذيری را يک الزام و تعهد درونی از سوی فرد برای انجام مطلوب همه فعاليت‌هايی که بر عهده او گذاشته شده است، تعريف می‌کند و معتقد است مسئوليت‌پذيری از درون فرد سرچشمه می‌گيرد. فردی که مسئوليت کاری را بر عهده می‌گيرد، توافق می‌کند که يکسری فعاليت‌ها و کارها را انجام دهد يا بر انجام اين کارها توسط ديگران نظارت داشته باشد.

 

بسياری از افراد دوست دارند که مسئوليت‌پذيرتر شوند، اما فکر می‌کنند که چون وارد سنين بزرگسالی شده‌اند، ديگر قادر نيستند برای رشد و پرورش اين ويژگی، کاری انجام دهند. درست است که مسئوليت‌پذيری نيز مانند هر ويژگی ديگری در دوران کودکی سريع‌تر آموخته می‌شود، اما اين بدان معنا نيست که اگر فردی در کودکی به هر دليلی مسئوليت پذيری را نياموخت به ناچار بايد در طول عمر خود با عدم مسئوليت پذيری و عواقب ناشی از آن دست و پنجه نرم کند.

 

نتايج مطالعات گوناگون نشان داده است که خوشبختانه مسئوليت‌پذيری ارثی نيست، بلکه معنا و مفهومی قراردادی، اخلاقی و تربيتی است که می‌تواند در هر زمانی فراگرفته شود. ممکن است شما مجبور شويد به دليل از دست دادن زمان معمول يادگيری اين ويژگی (دوران کودکی) زمان بيشتری صرف تمرين و آموختن آن کنيد، اما مهم اين است که بالاخره مسئوليت پذيری را فراخواهيد گرفت. به همين سبب روانشناسان راهکارهايی را برای افزايش مسئوليت‌پذيری ارائه کرده‌اندکه در ادامه به ذکر آنها می‌پردازيم.

 

از اشتباه کردن نهراسيد

به خاطر داشته باشيد که احساس مسئوليت هنگامی در افراد به‌وجود می‌آيد که به آنها مسئوليت داده شود. در عين حال فرد بايد در مورد اثربخشی پاسخ‌هايش، بازخورد دريافت کند و در مورد راه‌های گوناگونی که در دیگر موقعيت‌ها مناسب هستند، اطلاعاتی داشته باشد. اگر از اشتباهات خويش درس بگيريد، عملکرد بهتری در آنچه انجام می‌دهيد، به دست خواهيد آورد. اما چنانچه نتوانيد ياد بگيريدکه چرا کارتان اشتباه بوده است يا به جای آن می‌توانستيد چه کار ديگری انجام دهيد، هرگز در کارتان پيشرفت نخواهيد کرد. بدين منظور هرگاه در کاری شکست خورديد، از خودتان اين سؤالات را بپرسيد: چه رفتارهای اشتباهی را مرتکب شده‌ام؟ چه درس‌ها يا آگاهی‌هايی از اشتباهاتم به‌دست آورده‌ام؟ سپس سعی کنيد با پاسخ دادن به اين سؤالات بينش کامل و دقيقی نسبت به کار خود به دست آوريد تا در کوشش بعدی موفق شويد.

 

به خاطر داشته باشيد که مسئول بودن به معنی پيروی کورکورانه از ديگران نيست

 

توانايی اخذ تصميم‌های درست، عامل عمده تکامل حس قدرت يا کنترل‌کردن شرايط زندگی خويش است. نتايج پژوهش‌های متعدد حاکی از آن است که بين مسئوليت‌پذيری و تصميم‌گيری رابطه تنگاتنگی وجود دارد. شک نيست که مردد و بی‌تصميم بودن يک راه بی‌مسئوليت بودن است. با خود بينديشيد که در اتخاذ چه تصميماتی دچار ترديد می‌شويد. برای پی‌بردن به اين موضوع، از گام‌های متوالی مهارت حل مسئله بهره بگيريد. از آنجايی که در يکی از شماره‌های پيشين اين مهارت را به تفصيل شرح داده‌ايم به بيان مختصر آن بسنده می‌کنيم. اين مراحل به اختصار عبارتند از:

1. مشخص‌کردن مسئله‌‌ای که نياز به تصميم‌گيری دارد.

2.جست‌وجوی راه‌حل‌های مختلف

3.ارزيابی راه‌حل‌ها و انتخاب بهترين آنها

4.عملی‌کردن راه‌حل‌ها.

 

از برنامه‌ريزی غافل نشويد

برنامه‌‌ريزی و تهيه فهرستی از کارها، اهداف و وظايف‌تان به شما کمک می‌کند تا به اندازه توان‌تان تلاش کنيد و انتظارات غيرواقع‌بينانه‌ای از خودتان نداشته باشيد. به‌علاوه مکتوب‌کردن اهداف‌تان سبب می‌شود که آنها را جدی‌تر بگيريد و برای نيل به آنها بيشتر تلاش کنيد. به خاطر داشته باشيد که رسيدن به اهداف بزرگ تنها از طريق برداشتن گام‌های کوچک و متوالی ميسر است. هدف‌تان را به اهداف جزئی‌تر تقسيم کرده و پس از طی هر قدم به عبور از مرحله بعد بينديشيد.

تلاش کنيد احساس قدرت را در خود افزايش دهيد

افراد برای برخورداری از عزت نفس زياد (يکی از ويژگی‌های مرتبط با مسئوليت پذيری)، به حس قدرت نياز دارند. داشتن احساس قدرت به معنی آن است که فرد دارای منابع، فرصت و قابليت تأثيرگذاری بر شرايط زندگی خويش است. فرد بايد فرصت داشته باشد که انتخاب کند و تصميم بگيرد، کفايت خويش را اعمال کند و وظايفی را که با توانايی‌های وی مطابقت دارد، به انجام برساند. بدين منظور لازم است تلاش ‌کنيد که فرصت‌هايی را برای ابراز کفايت خود به‌وجود آوريد و به محض اينکه سطح کفايت‌تان بالا رفت، فرصت‌هايی جديدی به وجود آوريد تا بتوانيد آنچه را که آموخته‌ايد، تمرين کنيد.

 

برای افزايش حس قدرت در خود لازم است هنگام رؤيارويی با مسائل مختلف به 3 عامل توجه کنيد تا ميزان مسئوليت‌پذيری خود را افزايش دهيد. اين عوامل عبارتند از:

الف- امکاناتی که در اختيار داريد

ب– فرصت انجام کار مورد نظر

ج– قابليت انجام آن کار

 

برای برنامه ريزی به ديگران کمک کنيد

هر سال حداقل به يک نفر کمک کنيد تا اهداف و برنامه‌هايش را مشخص کند. او را تشويق کنيد تا فهرستی از اهداف بلند مدت خود تهيه کرده و گام‌های لازم برای رسيدن به اين اهداف را يادداشت کند. هرچند وقت يک بار از او بخواهيد که يادداشت‌هايش را به شما نشان دهد و بگويد چقدر به اهداف خود نزديک شده است. به خاطر گام‌هايی که برداشته وی را تشويق کرده و او را درباره اشتباهاتش راهنمايی کنيد.

 

سعی کنيد مطلبی کسل کننده اما مفيد را بياموزيد

اغلب مردم می‌دانند که بالاخره بايد کار خاصی را انجام دهند، اما اين فرايند آنقدر به نظرشان خسته کننده می‌آيد که تا جايی که می‌توانند از انجام آن طفره می‌روند و به فعاليت‌های ديگری که براي‌شان لذت بخش هستند می‌پردازند. کار مفيدی که شما مي‌خواهيد انجام دهيد چيست؟ يادگيری لغات يک زبان بيگانه؟ يا آموختن شيوه حسابداری کامپيوتري؟ اطمينان حاصل کنيد که اين کار،کاری است که بايد در گذشته به انجام می‌رسيده، اما تنها به دليل خسته کننده بودن تا به حال به تعويق افتاده است.پس از اينکه موضوع مشخص شد به کتابخانه برويد و کتابی در آن مورد به امانت بگيريد،سعی کنيد که کتاب را به طور کامل و با دقت بخوانيد.

 

 

تعريف دقيقی از مسئوليت‌پذيری داشته باشيد

مسئوليت‌پذيری يعنی قابليت پذيرش، پاسخگويی و عهده گرفتن کاری که از کسی درخواست می‌شود و شخص حق دارد که آن را بپذيرد يا رد کند. وقتی فردی می‌خواهد مسئوليت را بپذيرد، بايد برای او کاملا مشخص شود که موضوع درخواست چيست و در برابر به عهده گرفتن آن چه چيزی به دست می‌آورد. در واقع مسئوليت انتخابی آگاهانه است، درست مثل قراردادی نانوشته که تمام اجزای آن برای فرد مشخص است. هنگامی که فردی احساس مسئوليت کند، ديگر لزومی ندارد که ديگران به او بگويند که در هر موقعيتی چگونه عمل کند. افراد در نتيجه توجه به مقررات، ارزيابی تجربه‌های خويشتن و رسيدن به نتيجه‌گيری‌های واقع‌گرايانه آن تجربه‌ها، الگوی رفتاری مناسبی را اختيار می‌کنند.

 


 

منبع: مجله زندگی ایده‌آل

پروژه ها

تمام پروژه های آینده برتر را اینجا ببینید

گروه های همکار

بستر سرمایه‌پذیری جمعی فاندورانسرای محله کرمانموسسه خیریه ولی نعمتانمجله پزشکی دکتر سلامخیریه ترنم مهر و امیدشبکه اجتماعی ورزشی طرفداریموسسه خیریه حضرت فاطمه زهرا (س)
« شما نیز به جمع همکاران آینده برتر بپیوندید »